Fernand Braudel Center, Binghamton University

http://fbc.binghamton.edu/commentr.htm

 

195, Oct. 15, 2006

Wat voor verschil maakt een Democratisch Congres?

Het lijkt erop dat, tenzij er een wonder gebeurt voor de Republikeinen, de Democraten ten minste één en waarschijnlijk beide huizen van het Congres van de Verenigde Staten zullen willen bij de verkiezingen op 7 november.[1] Wat voor verschil zal dat maken? Ik moet hier zeggen dat ik persoonlijk op de Democraten zal stemmen. Maar zoals veel mensen doe ik dat primair als een stem tegen George W. Bush en secundair tegen een Republikeinse meerderheid in beide huizen. Ik heb daar veel redenen voor, ten eerste dat ik denk dat de invasie van Irak immoreel, contraproductief en een fiasco was – voor de Verenigde Staten, voor Irak en voor de hele wereld. Er zijn nog veel meer klachten die ik heb over het huidige regime – de aanvallen op de fundamentele vrijheden van het Amerikaanse volk, het regressieve binnenlands-economische en sociale beleid en het onhandige en onverstandige buitenlandse beleid in het algemeen. Maar Irak steekt met kop en schouders boven al deze redenen uit. Dus ik zal tegenstemmen als protest en proberen het tij te keren.

Maar wat gaat een Democratisch Congres beter doen? Dat is helemaal niet duidelijk, zoals iedereen al heeft aangegeven. Men kan eraan twijfelen of de Democraten wel echt een beter buitenlands beleid in de aanbieding hebben. Het primaire probleem van leiderschap van de Democratische Partij is dat ze geloven, op zijn minst net zoveel als de Republikeinen, dat de Verenigde Staten het centrum van de wereld is, een fontein van wijsheid en de grote verdediger van de vrije wereld – kortom een diep deugdelijke natie in een gevaarlijke wereld.

En het ergste van alles is dat ze lijken te geloven dat alleen door het loslaten van het overdreven unilateralisme dat het huidige regime praktiseert, ze in staat zijn om de Verenigde Staten terug te brengen naar een centrale positie in het wereldsysteem en om de steun van hun voormalige bondgenoten te herwinnen, eerst in West-Europa en dan overal in de wereld. Ze lijken echt te geloven dat het een zaak is van de vorm, niet de inhoud, en dat de fout van het Bush-regime is dat het niet diplomatiek genoeg is geweest.

Het is waar dat niet alle Democraten dat denken, en inderdaad ook niet alle Republikeinen en onafhankelijken. Maar op dit moment zijn degenen die een kritische blik kunnen werpen op de tekortkomingen van het Amerikaanse beleid in de minderheid – een minderheid zonder duidelijke agenda en zeker zonder grote politieke leider om een alternatief standpunt uit te dragen.

Dus wat gaat er gebeuren? Het is waarschijnlijk, niet zeker, dat de Verenigde Staten genoodzaakt zullen zijn om zich uit Irak terug te trekken voor de presidentsverkiezingen in 2008. Het is ook waarschijnlijk dat de Republikeinen de Democraten de schuld zullen geven voor het “verliezen” van de oorlog, en de Democraten zullen dat ontkennen. Maar buiten het gebruikelijke politieke spelletje zal de aftocht een diepe schok zijn voor het Amerikaanse volk, zelfs als een meerderheid geen andere optie zal zien.

Men moet zo’n aftocht zien in de context van de oorlogen die de Verenigde Staten gevoerd heeft sinds 1945. De Koreaanse oorlog en de eerste Golfoorlog eindigden bij de start. Geen van beide zijden won echt. De belangrijkste oorlog voor de Verenigde Staten – in termen van zijn geopolitieke impact, de kosten en de emotionele betrokkenheid van het Amerikaanse volk – was Vietnam. Die oorlog hebben de Verenigde Staten verloren. Het resultaat is een diepe kloof geweest die het volk verdeelde – over “wie” de oorlog verloor en of hij “gewonnen” had kunnen worden als ander beleid de overhand had gekregen.

Het zogenaamde Vietnam-syndroom is nooit genezen. Na de aanvallen op 11 september 2001 was er een opleving van vaderlandsliefde onder het Amerikaanse volk en het land leek tijdelijk herenigd. Maar George Bush heeft dat allemaal verspild en geen Democratische president kan het nieuw leven inblazen. Terugtrekken uit Irak zal, voorspel ik, nog traumatischer zijn dan de vlucht uit Saigon in 1975. Twee verloren oorlogen zullen een verwoestende werking hebben, en een teken zijn van de reële grenzen van Amerikaanse macht.

Als dat gebeurt zijn er twee mogelijkheden. De ene is dat er een soort van wezenlijk zelfonderzoek op gang komt dat de Verenigde Staten zou bewegen tot het herevalueren van haar zelfbeeld, haar idee van wat mogelijk is in het wereldsysteem nu en in de toekomst, en in welke waarden het echt gelooft. Als dat gebeurt zullen er misschien elementen in de Democratische Partij naar voren treden om deze herevaluatie op gang te brengen. Of misschien verandert het hele politieke raamwerk van de Verenigde Staten om zo’n evaluatie te reflecteren.

Maar er is een tweede mogelijkheid, en dat is dat de natie overspoeld wordt door blinde woede over het “verlies” van haar leiderspositie, een zondebok zal zoeken (en vinden) en uiteindelijk de grondwet en de vrijheden die zij beschermt zal uithollen. Zoiets gebeurde in het Duitsland van de Weimar Republiek. En ondanks dat de situatie daarvan op veel punten verschilt  en ik niet op enige manier de opkomst van een Nazi partij wil voorspellen zal het een ramp voor de Verenigde Staten en de wereld zijn als de Verenigde Staten zich op enige significante manier in deze richting begeeft.

De kwestie is wat de Verenigde Staten over zichzelf denkt en met zichzelf doet, niet alleen voor het land zelf maar ook voor de rest van de wereld. Een kat in het nauw maakt rare sprongen. Aan de andere kant kan men denken aan een tijdperk waarin de rauwe schok die veroorzaakt wordt door een aftocht uit Irak het welkome effect zou hebben van het opnieuw leven inblazen van een libertijns, sociaal-bewust volk dat net als vroeger, in de woorden gegraveerd op het Vrijheidsbeeld, “the huddled masses yearning to breathe free” zal verwelkomen.

Immanuel Wallerstein
© Agence Global
Vertaald door Clemens de Olde

 

[Copyright van Immanuel Wallerstein, gedistribueerd door Agence Global. Voor rechten en machtigingen, inclusief vertalingen en publicaties op niet-commerciële websites, gelieve contact op te nemen met: rights@agenceglobal.com, +1-(336)-686-9002  of +1-(336)-286-6606. Het is toegestaan de artikelen te downloaden, elektronisch te versturen of te e-mailen, zolang het artikel intact blijft, en het copyright zichtbaar aangegeven staat. Om contact op te nemen met de auteur, schrijf naar: immanuel.wallerstein@yale.edu.

 

Deze exposés worden twee keer per maand gepubliceerd, en zijn bedoeld als reflecties over het hedendaagse wereldtoneel,  bekeken vanuit een langetermijn perspectief in plaats van op de krantekoppen af te gaan.]

 

_____

Email this Commentary to a colleague

______________________________________________

Go to List of Commentaries

Return to Fernand Braudel Center homepage



[1] Immanuel Wallerstein publiceerde dit stuk op 1 november 2006 (red.)